Oprichter en leadzanger van The Merrymen overleden

In Barbados, zijn geliefde Island in the Caribbean, overleed afgelopen vrijdag 19 juni 2026 Sir Charles Emile Straker. Hij bereikte de respectabele leeftijd van 90 jaar. In 2019 werd Straker tot ridder geslagen.

Zijn professionele muziekcarrière begon in 1961 in Canada. Een jaar later keerde hij terug naar zijn geboorte-eiland en richtte hij The Merrymen op, samen met Robin Hunte (tenorgitaar en elektrische mandoline), Stephen Fields (gitaar en zang) en Chris Gibbs (basgitaar en zang). Straker speelde zelf gitaar en steelpan en was met zijn gouden stem – en zijn gefluit – niet alleen de leadzanger, maar ook een zeer productief componist.

Kort na de oprichting sloot Robert Foster zich aan als drummer, de muzikant die nog in de formatie ontbrak. Van de oorspronkelijke band uit 1962 is alleen Stephen Fields nog in leven; hij lijdt aan dementie.

Witte versus zwarte calypso
Het Caribisch gebied is rijk aan muziekgenres, onder meer de Afro-Caribische calypso, soca en zouk, de muziek van de Franstalige eilanden. The Merrymen bracht eveneens soca en calypso ten gehore. Door zwarte Caribische muzikanten werd de uitvoering van Afro-Caribische genres door The Merrymen echter als te wit ervaren; men sprak zelfs over wannabe calypsonians. Luister maar naar het nummer I’m Going Soca You en, voor wat calypso betreft, naar Calypso Classic Medley of Soul Calypso.

Vooral de Trinidadiaanse calypsonian The Mighty Sparrow hekelde het wereldwijde succes van The Merrymen, ook met hun witte calypso’s, terwijl hij zich met de echte (zwarte) calypso’s uit de naad moest werken voor internationale bekendheid en succes. In 1967 bracht Sparrow het album Spicy Sparrow uit, met onder meer het nummer Sing Dolphus Sing, waarin hij de draak steekt met de witte calypso van The Merrymen. Aanvankelijk heette het nummer Bajan Dolphus. Bajan is een verbastering van Barbadians, de inwoners van het eiland. Bajan staat ook synoniem voor de taal en cultuur van Barbados.

Onderstaand twee coupletten (vertaald) uit het nummer van The Mighty Sparrow:
Nou... een dikbuikige Bajan
Hij komt naar Trinidad en speelt calypsomuziek
Een dikbuikige Bajan
Springt op een dansvloer en speelt calypsomuziek
Hij zegt dat het alleen maar komt omdat hij niet van publiciteit houdt
Daarom kent Barbados hem niet
Maar als we hem een drankje geven, kunnen we hem horen zingen
Hij is de Bajan-calypso-koning
En dan begint hij met... (refrein)

Maar die Bajan zingt gewoon een paar schoolliedjes
Hij zegt dat The Merrymen en hun soortgenoten beroemd zijn
Maar is hij degene die ze allemaal leert zingen?
Als het op zoete calypso’s aankomt,
Is hij het beste wat Barbados te bieden heeft
En daar gaat hij weer met... (refrein)

Merrymen was ook populair in Suriname
De bewustwording en discussie over witte Afro-Caribische muziek die niet zwart genoeg klinkt, speelde helemaal niet in de jaren zestig en zeventig, toen The Merrymen het ene na het andere internationale succes boekte, vooral in de Verenigde Staten. Veel Surinamers, zeker van de oudere generatie, zijn opgegroeid met de muziek van The Merrymen uit Barbados. Op de radio werden hun successen grijs gedraaid. Blijvend in de herinnering zijn onder meer Ring Ting Ting, Big Bamboo, Sugar Bum Bum en Archie. Een persoonlijke favoriet is het melancholische Yellow Bird. Al deze nummers creëerden de zogenoemde Caribeat, waarmee The Merrymen Barbados wereldberoemd maakte door hun concerten in meer dan honderd landen.

"Hij [Sir Charles Emile Straker] heeft ertoe bijgedragen dat Barbados ver buiten onze kusten betekenis kreeg. Nog vóór hashtags, campagnes en wereldwijde platforms brachten Sir Emile en The Merrymen ons eiland naar de wereld: op podia in hotels, in concertzalen, op platen die toeristen mee naar huis namen en in de harten van mensen die naar Barbados terugkeerden, omdat zijn muziek hen het gevoel gaf dat zij er al thuishoorden." Dit zijn woorden van premier Mia Mottley, aangehaald in de Jamaica Observer van afgelopen vrijdag. Eind november 2023 verscheen de autobiografie van Sir Charles Emile Straker, getiteld My Island and Me, onder redactie van John Roett. Het boek kwam tot stand met steun van het Nationaal Cultuurfonds van Barbados en het kabinet van premier Mia Mottley.

Roy Khemradj
roy.khemradj@gmail.com