Bij het aankomende wereldkampioenschap voetbal, zal er scherp gelet worden op het tijdrekken. Behalve dat doelverdedigers de bal niet langer dan acht seconden in hun hand mogen houden, moet ook de doeltrap binnen acht seconden genomen worden en tevens bij het nemen van een inworp moet de acht-seconden regel in acht genomen worden. Volgens de wereld voetbalbond FIFA, zijn deze instructies bedoeld om het spel een vlotter verloop te laten hebben. Gaat een doelverdediger in de fout door het leder langer te onttrekken aan het spel, dan zal er een hoekschop worden toegekend aan de tegenstander, terwijl een overtreding van deze regel bij het nemen van een inworp op gelijke wijze wordt gesanctioneerd.

Het is duidelijk dat de FIFA ernaar streeft om de bal daadwerkelijk negentig minuten te laten rollen, met zo min mogelijk onderbrekingen. Het heeft er veel van dat men naar analogie van een basketbalwedstrijd, wil werken met de zogenaamde levende tijd. De tijd zal uitwijzen in hoeverre deze nieuwe maatregelen zullen bijdragen aan het kijkgenot bij het publiek. Het is wel frappant dat de wereld voetbalbond enerzijds wil voorkomen dat het spel lang stil komt te liggen bij deze specifieke situaties en anderzijds de video scheidsrechter de mogelijkheid biedt om in sommige gevallen het spel minutenlang stil te leggen. Gemiddeld doet een controle van de VAR zestig tot negentig seconden, maar langere controles komen ook geregeld voor in grote toernooien.

De FIFA heeft enkele jaren terug de videoscheidsrechter (VAR) geïntroduceerd en in grote competities is deze autoriteit sindsdien niet meer weg te denken. Het was de bedoeling dat de VAR de traditionele arbiter zou helpen om rechtvaardige beslissingen te nemen. Aanvankelijk werd gezegd dat niet de VAR, maar de arbiter het laatste woord heeft bij de te nemen beslissing. Steeds vaker zien we echter gebeuren dat arbiters een beslissing nemen en dan na enige tijd door de VAR worden gedirigeerd naar het scherm om aan de hand van beelden, hun beslissing te herzien. De invoering van de VAR neemt het spontane van het voetbal weg, waardoor voetballers na een doelpunt gemaakt te hebben een afwachtende houding aannemen, vanwege onzekerheid of het doelpunt al dan niet zal blijven staan. 

In sommige gevallen lijken de beslissingen van de VAR discutabel, waardoor er een gevoel van onbehagen ontstaat bij de toeschouwers. Alsof deze ontwikkeling nog niet zorgwekkend genoeg is, krijgt de VAR nog meer macht, want hij mag vanaf WK-2026 ook ingrijpen bij een rode kaart die het gevolg is van een tweede gele kaart. Het zou goed zijn of de FIFA onderzoekt of de VAR het doel waarvoor het werd ingesteld dient, maar ook of het de beleving bij de actoren verhoogt. Een ander punt dat evaluatie behoeft is de regel dat de arbitrale leiding bij duidelijk buitenspel, niet meteen afvlagt, maar gewoon laat doorspelen en pas achteraf beslist dat het een buitenspelsituatie is. Intussen zijn de spelers al tot het uiterste gegaan en in het ergste geval zelfs geblesseerd geraakt, terwijl dat voorkomen had kunnen worden. Bij het treffen van maatregelen moet ook rekening worden gehouden met de beleving van de voetballers en de amusementswaarde voor het publiek.

Mireille Hoepel