Mensen verzamelen zich op het Paleisplein om hun respect te betuigen aan koning Harald V van Noorwegen, die donderdag in ernstige toestand in het Universitair Ziekenhuis van Oslo lag. (Getty Images)
Koning Harald V van Noorwegen, de oudste regerende vorst van Europa, is op 89-jarige leeftijd overleden. Zijn zoon, kroonprins Haakon, volgt hem automatisch op als koning Haakon VIII.

Het Koninklijk Paleis van Noorwegen maakte op vrijdag bekend dat koning Harald vredig is overleden in het Oslo Universitair Ziekenhuis op 28 augustus om 6:35 uur. Hij was sinds 17 augustus opgenomen vanwege een zeldzame bloedziekte, hemolytische anemie, die wordt veroorzaakt door een abnormaal snelle afbraak van rode bloedcellen, wat leidt tot vermoeidheid en ademhalingsproblemen.

Harald besteeg de troon in januari 1991, na het overlijden van zijn vader, koning Olav V. Hij was de eerste Noorse koning geboren op Noorse bodem sinds de 14e eeuw en regeerde ruim 35 jaar. Tijdens zijn regeerperiode zag Noorwegen een periode van grote welvaart, mede dankzij de olie-industrie.

De koning werd geliefd door het Noorse volk, vooral na zijn krachtige toespraak in 2011 na de bomaanslagen van Anders Behring Breivik, waarin hij benadrukte dat het geloof in vrijheid sterker is dan angst.

Koning Harald V van Noorwegen is overleden na een ziekenhuisopname. Hij wordt opgevolgd door zijn zoon, koning Haakon VIII. (Foto: Reuters)

In de afgelopen jaren kampte Harald met meerdere gezondheidsproblemen en had hij onder andere een pacemaker. Ondanks zijn kwetsbare gezondheid weigerde hij afstand te doen van de troon, omdat hij een levenslange eed had afgelegd voor het Noorse parlement.

Het overlijden van koning Harald komt in een lastige tijd voor de monarchie. Eerder dit jaar kwamen documenten naar buiten waaruit bleek dat kroonprinses Mette-Marit correspondeerde met de beruchte Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein, jaren na zijn veroordeling. Daarnaast werd haar 29-jarige zoon, Marius Borg Høiby, stiefzoon van de nieuwe koning Haakon, in juni veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf voor twee gevallen van verkrachting en 32 andere aanklachten, waaronder huiselijk geweld.

Kroonprins Haakon, die nu koning Haakon VIII is, zal de komende periode de taak hebben om het vertrouwen in de Noorse monarchie te herstellen en het land te leiden in deze uitdagende tijden.