De Peruaanse presidentskandidaat Keiko Fujimori arriveert bij een stembureau om te stemmen tijdens de algemene verkiezingen in Lima, Peru, op 12 april. (Foto: Reuters)
De spanning in Peru neemt toe nu het stemmen tellen van de algemene verkiezingen dinsdag zijn derde dag ingaat, wat leidt tot parlementaire controles en nieuwe beschuldigingen van fraude. Ondertussen blijft onduidelijk wie de presidentskandidaat wordt die het in de tweede ronde op 7 juni moet opnemen tegen de conservatieve Keiko Fujimori.

Fujimori, voormalig congreslid en dochter van de overleden ex-president Alberto Fujimori, leidt met 16,8% van de stemmen volgens de officiële telling, met ongeveer 80% van de stemmen geteld. Ze zal naar verwachting doorgaan naar de tweede ronde, aangezien geen enkele kandidaat de benodigde 50% voor directe verkiezing behaalde. Dit is haar vierde poging om president te worden.

Achter Fujimori ontvouwt zich een spannende strijd. De rechtse oud-burgemeester van Lima, Rafael Lopez Aliaga, staat op de tweede plaats met ongeveer 12%, gevolgd door de centrumlinkse kandidaat Jorge Nieto met ongeveer 11%, aldus cijfers van ONPE, de Peruaanse kiesautoriteit. Linkse congreslid Roberto Sanchez staat vierde met net iets meer dan 10%.

Naarmate het tellen voortduurt, nemen beschuldigingen van fraude toe. Lopez Aliaga sprak eerder van een “brutale fraude” en kreeg dinsdag steun van Sanchez, die eveneens twijfels uitte over de integriteit van het proces, hoewel geen van beiden bewijs leverde.

Critici wijzen erop dat de trage telling lijkt op eerdere verkiezingen in het koperrijke land, waar oud-president Pedro Castillo pas acht dagen na de tweede ronde in 2021 officieel werd bevestigd.

Waarnemers vinden geen bewijs van fraude
Waarnemers van de Europese Unie constateerden ernstige problemen tijdens het proces, maar vonden geen concreet bewijs voor de fraudebeschuldigingen die sinds zondag circuleren. “Er zijn duidelijke problemen geweest,” zei Annalisa Corrado, hoofd van de EU-verkiezingswaarnemersmissie in Peru, “maar we hebben geen objectieve elementen gevonden die de narratief van fraude ondersteunen.”

De langdurige telling volgde op logistieke problemen bij de distributie van stembiljetten op zondag, wat leidde tot een verlenging van de stemtijd tot maandag voor meer dan 50.000 mensen, vooral in delen van Lima, de hoofdstad waar ongeveer een derde van de kiezers woont.

Piero Corvetto, hoofd van de Peruaanse kiesautoriteit, verscheen op verzoek van het parlement om de vertragingen toe te lichten. Hij ontkende ernstige onregelmatigheden en wees op een geïsoleerde fout bij het verspreiden van verkiezingsmateriaal. Corvetto bood excuses aan voor de verstoringen.

Hij benadrukte dat de verkiezingen, inclusief de parlementsverkiezingen, veel uitdagingen boden voor zowel kiezers als autoriteiten, vooral in een periode van langdurige politieke onrust die het vertrouwen in instituties heeft aangetast en veel kiezers teleurgesteld heeft achtergelaten.

Politieke instabiliteit blijft een probleem
Peru heeft de afgelopen jaren meerdere presidenten zien wisselen, wat zorgt voor scepsis over de duurzaamheid van een nieuw kabinet. Herhaalde afzettingen, corruptieschandalen en fragiele coalities maken het lastig voor een regering om een volledige ambtstermijn van vijf jaar uit te dienen.

De huidige interim-president José Balcázar werd in februari aangesteld nadat het parlement zijn voorganger José Jeri had afgezet. Jeri zat slechts vier maanden in functie en viel door een schandaal rond geheime ontmoetingen met een Chinese zakenman.